سه‌شنبه ۲۳ دی ۱۳۹۹ - ۱۸:۳۶

تاثیر معنوی زیارت بر روح و روان زائر

دکتر مجید ابهری/ رفتارشناس اجتماعی

مجید ابهری

از نگاه تحلیل رفتاری فضا وعوامل محیطی اثر مستقیم بر روح وروان داشته و موجب کاهش افسردگی و اضطراب می شود.

 هر چند ذات مقدس و مطهر ائمه علیها السلام در ظاهر و از دریچه چشم قابل رویت و زیارت نبوده ومدفون در مکانی شریف می باشند، اما در واقع و  از نگاه چشم روح این بزرگواران همچون نور خورشید در تمام کره ارض نورانی بوده و به ابناء بشر اوج و رفعت می بخشند.  بنابراین اصل منطقی محدود کردن این بزرگواران به محدوده جغرافیایی در کره خاکی اشتباهی بزرگ ناشی از فقدان عملکرد مناسب  سیستم تفکر است. به عبارت روشنتر در هر جا ومکان که باشیم می توانیم اتصال معنوی با این بزگوراران پیدا کرده و با آنها راز و نیاز کنیم.

متاسفانه بعضی از کج اندیشان راز دل گفتن به این بزرگواران را شرک دانسته و آنرا مردود می شمارند، درحالیکه ما این آبرومندان پیشگاه الهی را به عنوان واسطه فیض قلمداد کرده و خواسته های خویش را از مسیر آنها بخدا برسانیم.

برای اثبات تاثیر زیارت مزار تابناک این بزرگواران بر کاهش و بهبود افسردگی پژوهشی در ظرف ۴سال در قم؛ مشهد؛ تهران(امامزاده صالح) با همکاری دانشجویان مقطع دکتری روانشناسی دانشگاه بهشتی انجام دادم.( چون حمایت مالی از هیچ نهاد و مرکزی از تیم نشده و برحسب بنیه شخصی خودم بود نتوانستم آنرا گسترش و ادامه دهم. هنوز هم اگر حمایت مادی از طرح مبذول گردد به لحاظ نو و منحصر بفرد بودن در جهان و ایران طرحی استوار و تحول دهنده خواهد بود.)

به هرحال در این  سه شهر مجموعا چهار هزار و پانصد نفر در سنین مختلف از ۸سال تا ۸۵ سال مشاغل مختلف و تحصیلات وشرایط زندگی(متاهل ومجرد) متفاوت مورد پرسش کتبی و تکمیل شفاهی (تلفنی) قرار گرفتند.

 باتوجه به گرانی وتورم و اخبار تلخ در جامعه اقشار قابل توجهی دچار افسردگی اضطراب می باشند. افراد مورد پرسش در این پژوهش تفاوت حالات روحی خود قبل وبعد از زیارت؛ تمسک به ضریح مطهر؛ نشستن در حرم ونگریستن به حریم قدسی این بزرگواران؛ عرضه درد دل و بیان مشگلات ودردها را گامهایی  محکم در ایجاد ارامش وثبات روحی بیان کردند.

حدود ۶۰درصد از جامعه آماری حل مشگلات وگشایش گره های عاطفی حرفه ای مادی بعد از زیارت را مهمترین رهآورد این سفر معنوی اعلام کردند.

۴۵درصد از پاسخگویان در مورد درد دلهای ابرازی گفتند رازها ودردهایی که به این بزرگواران گفته شده محال است که به نزدیکترین افراد بیان شوند.

احساس نزدیکی به این عزیزان موجب بیان اینگونه نکات شد؛

 1- خروج از حالات افسردگی و انزوا بعد از زیارت دستاورد معنوی بیش از ۸۵درصد از زائرین اعلام شده است.

2- تجدید قوای روحی واحساس نشاط در حرفه وزندگی ازسوی ۷۰درصد از پرسش شوندگان اعلام می شود.

3- یافتن شغل مناسب و گرم شدن کانون خانواده به علت ورود اولین فرزند بعد از سه تا یازده سال زندگی مشترک نیز حاجات رواشده حدود ۳۰درصد از زائرین بود.

4-  ۲۵درصد از میهمانان این بزرگواران بعلت محرمانه بودن خواسته های از ابراز آنها خودداری کردند.

باتوجه به دستاوردهای علمی در این پژوهش که برای اولین مرتبه صورت گرفته؛ صاحب نظران وکارشناسان دینی با توجه به آیات شریف واحادیث واخبار می توانند ابعاد دینی زیارت را بیان کنند.

آنچه امروز در دنیا و کشورما ضرورت داشته و جای خالی آن بشدت احساس می شود مبانی علمی تاثیر وجود مقدس این بزرگوران و زیارت حرم قدسی آنان است.

لازم است که عرض کنم کوچکترین تاثیر زیارت حریم قدسی این بزرگوران در طول قرنها وسالها ملجا روانی و آرام بخش روحی زائرین بوده وخواهد بود.

امروز مراکز علمی و نظری وهابیون  و سلفی های وابسته به استکبار تلاش گسترده ای در ایجاد شبهه و تردید درمورد زیارت و ماهییت بزرگواران مدفون در زیارتگاهها بوده وسعی وتلاش گسترده ای در مورد جعلی بودن بقاع متبرک موجود دارند.

شبکه های گسترده مجازی و حدود ۲۰۰ماهواره فارسی زبان که با حمایت و سرمایه وهابیون به ایجاد تردید و شک و شبهه در مورد اصالت  حرم ائمه اطهار(ع) دارند.

در این میان نقل خاطره یکی از کارگردانهای ایرانی در مورد امامزاده ای که وی وگروهش در یکی از روستاهای برای فیلمبرداری ساخته و فراموش کردند پس ازپایان کار آنرا تخریب کنند وبعد از دوسال وقتی برای دیدار از آن روستا آمدند، دکور امامزاده به زیارتگاهی معظم تبدیل شده که زائرین از اقصی نقاط به زیارت آن آمده وزیارتنامه و معجزاتی نیز برای این دکور چاپ و عرضه نموده بودند و مغازه ها و زمینهای اطراف با قیمتهای قابل توجه خرید وفروش رفته است.

کارگردان مورد نظر گفته اولا جرات نکردم اصل موضوع را بیان کنم وماهییت امامزاده را بگویم ثانیا ترسیدم در صورت بیان موضوع اولا کسی باور نکند و ثانیا جان ما بخطر بیفتد.

کارگردان محترم که ازهنرمندان خوشفکر کشور است بانقل این خاطره قصد اهانت نداشته و فقط خواسته مطلبی را بیان کند.

حالا اگر یکی از زیاتگاههای دور افتاده در یک روستای کشور چنین شرایط و وضعیتی داشته میتواند سندی برای ردّ سایر بقاع متبرک باشد؟؟؟

در حالیکه حرم مطهر امام مهربانیها و حرم خواهر بزگوارشان درقم وبرادر گرانقدر شان در تهران دارای اسناد و تاریخ مکتوب به قدمت تاریخ ایران و مذهب شیعه بوده و در سفرنامه های بسیاری از جهانگردان خارجی در قرون گذشته به آنها اشاره شده وگاه توضیحات مبسوطی داده شده اند.

حالا دشمنان ما در جنگ نرم فرهنگی قصد ایجاد تزلزل در باورهای اصیل شیعی داشته وتلاش گسترده و فراوانی می کنند که با عرضه عرفانهای کاذب شرقی وغربی جوانان را از حریم آسمانی یاد شده دور کرده و آنها را تهی از باورهای معنوی کند.

لازم است بخش فرهنگی و پژوهشی آستان قدس رضوی با بهره گیری از همکاریهای پژوهشگران داخلی و خارجی در حوزه های روانشناختی ورفتاری به تاثیرات زیارت بر روحیه و روان زائرین پژوهشهای میدانی و نتایج آنها در همین راستا پرداخته ودر اختیار جوانان و علاقمندان ایرانی و غیره قرار دهند.

بسیاری از محققین خارجی علاقمند به درک حقایق موضوع زیارت بوده و تمایل دارند تا علت استقبال گسترده مردم از بقاع متبرکه و ابعاد معنوی این حرکت روحانی را از نظر علوم رفتاری کشف کند.

با تشکیل تیمهای پژوهشی میتوان ابعاد مختلف زیارت واثار روحی وروانی آن بر زائرین را تدوین وبه علاقمندان عرضه کرد.

در مجموع  برای استحضار ان گروه ارجمند از مخاطبان که پذیرش مطالب و نکات از سوی آنها به مبنای پژوهشهای آماری بستگی دارند عرض می کنم این سطور ناقابل برمبنای پژوهش علمی به عنوان یک بخش از علوم رفتاری و اجتماعی صورت گرفته و اینجانب آماده پاسخگویی به سوالات یا شبهات را در حد بضاعت ناچیز خوددارم.

امروز جنگ دشمنان با ما از جنس جنگ نرم بوده و براساس رهنمودهای رهبر معظم انقلاب اسلامی: ما نیز باید با ابزار و سلاحهای تهاجمی دشمن با انها مقابله کنیم.

امروز جنگ نرم در فضای مجازی ودر ابعاد عقیدتی از سوی دشمن در حال اجراست؛ که ما نیز باید جوانان عزیز را در همین زمینه ها تسلیح و تجهیز نماییم زیرا آینده از ان ملتی است که دشمن شناسی علمی و عمیق داشته و با سلاحهای متداول به دفاع و تهاجم بپردازند.

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.